Turkish Journal of Physical Medicine and Rehabilitation 2009 , Vol 55 , Num 1
Meme Kanseri ile İlişkili Lenfödem ve Konservatif Tedavisi
Sibel Başaran 1 ,Erkan Kozanoğlu 2
1 Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Anabilim Dalı, Adana, Türkiye
2 Department of Physical Medicine and Rehabilitation, Çukurova University Faculty of Medicine, Adana, Turkey

Lenfödem lenfatik dolaşımın konjenital veya edinsel bazı nedenlerle bozulması sonucu, proteinden zengin interstisiyel sıvının jeneralize veya bölgesel olarak birikimiyle karakterize bir durumdur. Üst ve alt ekstremitede sekonder lenfödemin en sık nedeni kanserle ilişkili lenfödemdir. Meme kanseri nedeniyle tedavi gören hastaların önemli bir kısmında sekonder üst ekstremite lenfödemi gelişmekte ve hastalarda fonksiyonel kısıtlılığa yol açmaktadır. Meme kanseri ile ilişkili lenfödem insidansı %2,4 ile 56 arasında rapor edilmiştir. Cerrahi olarak uygulanan geniş aksiller lenf nodu diseksiyonu ve radyasyon, lenfödem gelişimi için en önemli risk faktörleridir. Tedavi ile ilişkili komplikasyonları ve lenfödem gelişimini önleyici yaklaşımların yanı sıra, bu sakatlayıcı durumun tedavisinde çeşitli girişimler önerilmiştir. Ancak iyi tasarlanmış yeterli randomize çalışma olmadığından lenfödemin uygun tedavisi ile ilgili bir görüş birliği bulunmamaktadır. Kompleks dekonjestif tedavi, manuel lenfatik drenaj, basit lenfatik drenaj, pnömotik pompalar, laser tedavisi, oral ilaçlar, kompresyon bandajı ve giysileri, ekstremite egzersizleri ve elevasyonu lenfödem tedavisinde sık kullanılan konservatif girişimler arasındadır. Bu derlemede lenfödem gelişimi için risk faktörleri, değerlendirme yöntemleri, önleyici yaklaşımlar ve tedavi girişimleri gözden geçirilmiştir. 

Keywords : Meme kanseri, lenfödem, konservatif tedavi