Turkish Journal of Physical Medicine and Rehabilitation 2012 , Vol 58 , Num 1
Otonom Disrefleksi
Ayşe Nur Bardak 1
1 İstanbul Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Eğitim Araştırma Hastanesi, İstanbul, Türkiye DOI : 10.4274/tftr.38247

Otonom disrefleksi (OD), omurilik yaralanmalı hastalarda, aşırı, kontrol edilemeyen sempatik aktivite sonucu ortaya çıkan ve ciddi sonuçlara yol açabilen akut bir sendromdur. Genellikle T6 ve üstünde lezyonu olanlarda ve özelliklede komplet yaralanmalı hastalarda ortaya çıkar. OD atağı, lezyon seviyesinin altından kaynaklanan rahatsız edici olan veya olmayan bir uyaranla başlar. En sık neden mesane distansiyonu ve fekal tıkaçlardır. OD’nin semptom ve bulguları, kontrol edilemeyen aşırı sempatik aktivite, ve parasempatik sinir sistemince oluşturulan kompansatuar reaksiyon sonucudur. Lezyon seviyesinin altında sempatik sinir sistemi hakimiyeti, lezyon seviyesinin üstünde ise parasempatik sinir sistemi hakimiyeti gözlenir. Otonom disreflekside semptomlar, hipertansiyon, başağrısı, lezyonseviyesinin üstünde terleme, kızarma ’’flushing’, nazal konjestiyondur. Başağrısı, zonklayıcı tiptedir. Lezyon seviyesinin altında ise, vazokonstriksiyon nedeni ile kan akımında azalma sonucu özellikle alt ekstremitelerde hakim soğukluk, solukluk,kıl foliküllerinin sempatik stimulasyonu sonucu piloereksiyon ortaya çıkar. Tedavi edilemeyen OD atakları, intrakranyal kanama,retinal kanama, konvülziyon, myokard infarktüsü, ve hatta ölüm nedeni olabilmektedir. Atağı başlatan uyaran ortadan kalkdırıldıktan sonra, hipertansif kriz ortadan kalkar. Tedavi, tetikleyen etkeni tespit edip ortadan kaldırmak, semptomları tedavi etmek ve komplikasyonları önlemeyi kapsar. 

Keywords : Omurilik yaralanması; otonom disrefleksi;hipertansiyo